مردم همیشه می خوانند. البته نه فقط کتاب ها و مجلات را، بلکه چیزهای دیگر مثل اطلاعات مختلف در اینترنت و یا آگهی های خیابانی را نیز می خوانند.
به هرحال، فقط اقلیت خواننده ها ممکن است بدانند که چقدر زمان و تلاش در پشت هر یک خط وجود دارد. هنگامی که ما یک نسخه از آن را به راحتی و سادگی می خوانیم، گویی از طراح تشکر کرده ایم. آرایش متن و زیبایی شناسی فونت ها در میان طراحان از اولویت بالایی برخوردار است. برای ساخت یک رابط کاربری روشن و تاثیرگذار، طراحان باید با مبانی علم تایپوگرافی آشنایی داشته باشند. مقالۀ امروز نکات اساسی در تایپوگرافی را بیان می کند؛ نکاتی که هر طراح حرفه ای باید آن ها را درک کرده و در پروژه های خود به کار گیرد.


تایپوگرافی چیست؟
تایپوگرافی چیزی بزرگتر از یک تکنیک در طراحی است. یک تایپوگرافیست کانادایی به نام رابرت برینگهرست، در کتاب خود با عنوان "عناصر سبک تایپوگرافی"، این علم را به شکل "مهارت ترویج زبان انسانی با ظاهری با دوام" تعریف می کند. علاوه بر این، تایپوگرافی زبان را به یک عنصر بصری تزئینی تبدیل می کند.

تایپـوگرافی قدمت بسیار بیشتری نسبت به دیزاین و یا اینترنت دارد.
ابتدا، در حدود قرون 11 یا 12 ظاهر شد؛ هنگامی که مردم سیستم تایپ متحرک را ابداع کردند. انقلاب واقعی در تایپوگرافی زمانی آغاز شد که گوتنبرگ کتاب انجیل را با سیستم تایپ متحرک فلزی پرینت کرد.
اما امروزه کابرد آن بسیار بیشتر از صنعت چاپ می باشد. به طور معمول، تایپوگرافی به عنوان هنر و علم سبک فونت، ظاهر و ساختار آن تعریف می شود که هدف آن انتقال زیبا، راحت و خوانای مطلب به خوانندگان می باشد. در زمان نه چندان دور، صرفا یک مطالعۀ تخصصی برای کارکنان دفاتر تحریریه بود اما اکنون نقش آن تغییر کرده و نقش قابل توجهی را در دیزاین بازی می کند.

 

تایپوگرافی در طراحی رابط کاربری


نقش تایپوگرافی در طراحی
آیا می توانید حداقل یک وبسایت یا اپلیکیشن مثال بزنید که هیچ عنصری مشابه عناصر دیگران نداشته باشد؟ دشوار است، نه؟ هنوز هم درصدی از المان های کپی شده برای یک رابط کاربری تاثیرگذار و با تجربه کاربری مثبت کافی نیستند. عمل کپی باید فکر شده و با دلیل باشد و در غیر این صورت، ممکن است به دیزاین آسیب بزند. طراحانی هستند که از مطالعه در حوضه تایپوگرافی چشم پوشی می کنند و دلیل آنان هم نیز این است که یادگیری آن بسیار دشوار بوده و زمانی که برای آن صرف می شود به صرفه نیست. به هرحال، تایپوگرافی از قسمت های لازم یک طرح تاثیرگذار است. دلیل آن را در ادامه بخوانید.

مردم به دریافت عمده اطلاعات از طریق متون عادت کرده اند و طراحان موظفند این روند را ساده و کارآمد کنند. دانش پایه ای از تایپوگرافی می تواند به درک تنوع روش های مختلف ارائۀ ظاهرهای مختلف یک فونت و تاثیر آن بر درک کاربر کمک کند.

یک کپی تاثیرگذار، کلید رسیدن به یک دیزاین قدرتمند است. اثربخشی آن نه فقط به محتوا بلکه به نوع ارائۀ آن نیز وابسته است. سایز فونت ها، عرض، رنگ و ساختار متن، همگی اهمیت دارند. طراحان می توانند با انتخاب فونت مناسب و ارائۀ درست آن، پیام و حس آن را به خوبی انتقال دهند. تایپوگرافی به این شکل به دیزاین کمک می کند تا با مردم ارتباط داشته باشد. ارائۀ دیداری و خوانایی یک متن در محصولات دیجیتال می تواند تاثیر بسیار مهمی در تجربه کاربر داشته باشد. اگر متن ها ناخوانا باشند، مردم با مشکلات مختلفی در ناوبری وبسایت یا اپ مواجه می شوند یا حتی بدتر از آن، ممکن است نتوانند از آن استفاده کنند. امروزه تجربه کاربری ضعیف در محصولات دیجیتال نابخشودنی است چرا که کاربر می توانند به راحتی یک جایگزین برای سایت یا اپ شما پیدا کند!

به اضافه اینکه تایپوگرافی نامناسب می تواند تاثیر بسیار بدی بر کاربر در اولین ارتباط او با صفحه بگذارد، چرا که هرگاه کاربر حتی اگر متن را نخواند، چشم او آن را اسکن می کند. در صورتی که فونت ها نامناسب به نظر برسند، مردم نمی خواهند که مطلب شما را بخوانند و یا از محصول شما استفاده کنند.

 

تایپوگرافی در طراحی رابط کاربری


عناصر ضروری در تایپوگرافی
برای ساخت یک تایپوگرافی عمیق شما نیاز دارید تا با آناتومی و روند تایپوگرافی آشنا شوید. در زیر برخی از آن ها را نام می بریم:

  1. فونت و تایپ فیس
  2. خط میانه و خط پایه
  3. اندازه کاراکترها (سایز، وزن و ارتفاع)
  4. صعودی یا نزولی بودن
  5. فضای سفید
  6. ترازها
  7. ردیابی
  8. کرنینگ ها
  9. هدایت شدن ها

در مطالب آیندۀ قسمت بلاگ وبسایت گروه طراحی سایت دارچین، به توضیح هر یک از عناوین بالا خواهیم پرداخت.


سلسله مراتب تایپوگرافی
همانند هر عنصر دیگری در طراحی، تایپوگرافی نیز باید ساختاربندی شده باشد. سلسله مراتب تایپوگرافی یک سیستم سازمان دهی متون به حالت ایده آل کاربر در اولین برخورد او با طرح است. هدف آن ایجاد برجستگی بین کلمات و قسمت های مهم تر و جلب توجه قسمت های مورد نظر است. این برجستگی با تنظیم المان های تایپوگرافیک به وجود می آید. المان هایی همچون تایپ فیس ها، فونت ها، سایزها، رنگ ها و یا ترازها.

سلسله مراتب تایپوگرافی با انواع المان های مشترک رابط کاربری ارائه می شود. المان هایی همچون عنوان ها، زیرعنوان ها، بدنۀ متن (Copy Body)، عناصر call-to-action، زیرعکس ها و غیره. این عناصر متنی، لایه های متمایز (همچون لایه اصلی، ثانویه و ثالث) را در طراحی می سازند.
لایه اصلی متن شامل نوشته های بزرگ مانند عناوین می شوند. تلاش این سطح بر این است که توجه کاربر را جلب کرده و او را به سمت محصول سوق دهد. لایه دوم از متن هایی تشکیل می شود که به راحتی برای چشم قابل اسکن (scan) باشند. مانند زیرعنوان ها و زیرعکس ها که به کاربر اجازه می دهند تا محتوا را ناوبری کند. . سطح سوم نیز شامل متن اصلی و دیگر اطلاعات می شود. این بخش معمولا یا متن های کوچک و البته خوانا ارائه می شود.
لایه های تایپوگرافی به کاربر کمک می کنند تا مرحله به مرحله متن را درک کرده و بدون هیچ تلاش اضافه بتواند با محتوای دیجیتال شما ارتباط برقرار کند.

 

تایپوگرافی در طراحی رابط کاربری

 

تایپوگرافی علمی نیست که بتوان آن را یک روزه یاد گرفت. لازمۀ یادگیری آن مطالعه ثابت و ماندگار است. مقالات آینده بخش تایپوگرافی بلاگ دارچین را دنبال کنید تا بیشتر با مسائل تایپوگرافی در طراحی آشنا شوید.

برخی منابع انگلیسی برای مطالعۀ بیشتر:
Robert Bringhurst “The Elements of Typographic Style Paperback”
Erik Spiekermann “FontBook”
Simon Garfield “Just My Type: A Book About Fonts”
Tips on Applying Copy Content in User Interfaces
Every Design Needs Three Levels of Typographic Hierarchy


ترجمه و برگرفته شده از UX Planet